Κυριακή 4 Νοεμβρίου 2012

ΟΛΟΚΛΗΡΩΘΗΚΑΝ ΟΙ ΕΡΓΑΣΙΕΣ ΤΟΥ ΣΥΝΕΔΡΙΟΥ ΤΗΣ ΕΣΤΙΑΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΕΛΕΥΘΕΡΩΣΗ ΤΗΣ ΠΙΕΡΙΑΣ ΜΕ ΤΗ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΙΣ ΟΨΕΙΣ ΤΟΥ ΠΙΕΡΙΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ (1912-2012)


ΤΟΥ ΑΝΤΩΝΗ ΚΑΛΦΑ
Η ιστορική αποτίμηση μιας περιόδου είναι μια διαρκής ερευνητική πρακτική, μια πρακτική που εξετάζει τεκμήρια και συμπεριφορές, ιδέες και νοοτροπίες, κοινωνικές και πολιτικές παραμέτρους με τελικό σκοπό την ανάδειξη μιας ιστορικής περιόδου. Στο τέλος αυτής της ιστορικής εργασίας, όπως για παράδειγμα οι εικοσιδύο (οι περισσότερες με εντελώς καινούρια στοιχεία) εισηγήσεις του συνεδρίου για την Πιερία που οργάνωσε με τα πενιχρά οικονομικά της η Εστία, ο συνειδητός πολίτης αποκτά μια εικόνα της πορείας αυτού του τόπου μέσα στο χρόνο.

Η συμβολή της Εστίας Πιερίδων Μουσών στη λόγια καταγραφή της ιστορικής κληρονομιάς είναι η πιο σπουδαία (επιστημονικά, οργανωτικά, παιδευτικά) και δίκαια η Εστία μπορεί να αποκληθεί ως προς αυτό Αcademia Estiensis όπως εύστοχα ακούστηκε στο συνέδριο.
Η στρογγυλή τράπεζα ασχολήθηκε με τη σύνδεση του τότε με το τώρα, γυρεύοντας να αναδείξει πτυχές και προβληματισμούς της σύγχρονης ματιάς γύρω από την Πιερία και χρησιμοποιώντας για το σκοπό αυτό ως εργαλείο τους ευαίσθητους παραγωγούς του πολιτισμού. Πώς απεικονίζεται λοιπόν η Πιερία στη λογοτεχνία, στη μαρτυρία, στον κινηματογράφο και τη φωτογραφία; Πώς αναπαρίσταται η Κατερίνη του μεσοπολέμου ή των πρώτων μεταπολεμικών δεκαετιών; Ποια είναι η σχέση τής πιερικής γης με τους ανθρώπους της, πώς είδαν την πόλη κινηματογραφιστές και φωτογράφοι; Ποιες είναι οι σταθερές αυτού του τόπου (γη, οικονομία, κοινωνική οργάνωση) αλλά και ποιες αλλαγές αναζητούν τον καταγραφέα τους (πόλη, τοπίο, παραδοσιακές μετατοπίσεις, καθημερινή ζωή);
Τη δική τους συμβολή κατέθεσαν στη συζήτηση ο ευαίσθητος απομνημονευματογράφος Νίκος Βαρμάζης, ο κινηματογραφιστής με σπουδές φιλοσοφίας, κοινωνιολογίας και κινηματογράφου σε Παρίσι και Βερολίνο Γιώργος Κεραμιδιώτης, ο φωτογράφος, γραφίστας και υπεύθυνος της συλλογής ΣΑΤΣΙ Σπύρος Τσιλιγκιρίδης και ο δεινός θεσσαλονικέας φωτογράφος Πάρις Πετρίδης (από όπου και η φωτογραφία).
Ακολουθεί ένα μικρό δείγμα για την πολύχρωμη Πιερία των μέσων του 1950 από την πένα του Νίκου Βαρμάζη: «Πολύγλωσση και παρδαλή εμφανιζόταν η Κατερίνη προπάντων στο χώρο της λαϊκής αγοράς του Σαββάτου, στην πλατεία του σημερινού δημαρχείου. Εκεί το δούναι και λαβείν, το αλισβερίσι, γινόταν χωρίς μεταφραστές, γιατί «τσάτρα πάτρα» καταλάβαιναν ο ένας των άλλο. Η αγορά του Σαββάτου συγκέντρωνε πολύ ετερόκλητο κόσμο από την πόλη και όλα τα γύρω, τα κοντινά αλλά και τα μακρινότερα χωριά, απ’ όσα τουλάχιστον η απόσταση ως την πόλη και πίσω μπορούσε να καλυφθεί αυθημερόν, πεζή ή καβάλα σε ζώο ή κάρο. Στην Κατερίνη του Σαββάτου είχε την ευκαιρία κανείς να παρατηρήσει σε σμικρογραφία τη συνάντηση του ελληνικού κόσμου της Ανατολής και της Ευρώπης […]Από την πόλη μπορούσαν ακόμη να προμηθευτούν οι αγρότες χωρικοί κάποια εργαλεία για τις εργασίες τους, φωτιστικό πετρέλαιο για τη γκαζόλαμπα, τσιγαρόχαρτο, όσοι έστριβαν τριμμένο καπνό, και τσιγάρα χύμα κούτας ή κουτιά μάρκας Παπαστράτου από το πρατήριο του Ευάγγ. Σκλιοπίδη, τσιγάρα Κεράνης και Έθνος από το πρατήριο του Δενεσίδη, Ματσάγγου από τον Δαρίβα, Καρέλια από τον Παπαμίχο. Είχαν ακόμη ανάγκη από πυρεία, σπίρτα δηλαδή και χοντρό αλάτι, που ήταν μαζί με το φωτιστικό πετρέλαιο, τον καπνό και τα τσιγαρόχαρτα, προϊόντα του κρατικού μονοπωλίου από την εποχή του „δυστυχώς επτωχεύσαμεν“ του Χαριλάου Τρικούπη. Το χοντρό αλάτι ήταν απαραίτητο στην τυροκομία και το πιο αποτελεσματικό μέσο συντήρησης τροφών ζωικής και φυτικής προέλευσης: χοιρινός παστός, ελιές, ποικίλα τουρσιά και αλίπαστα».