Ρεπορτάζ: Γιώργος Θεοχάρης
Τις τελευταίες ημέρες εντείνεται η ανησυχία σε μοναχούς, μοναχές και ιερομόναχους σε ολόκληρη τη χώρα, μετά από νέα θεσμική δυνατότητα που αφορά την καταγραφή του μοναχικού ονόματος στο ληξιαρχείο.
Παρότι...
παρουσιάζεται ως προαιρετική, πολλοί φοβούνται ότι οδηγεί έμμεσα σε ασυμβατότητα στοιχείων με τις παλαιές ταυτότητες και σε υποχρεωτική αλλαγή τους, με συνέπειες που αγγίζουν βαθιά συνειδησιακά και πνευματικά ζητήματα.
Στο vimaorthodoxias.gr έφτασαν το τελευταίο διάστημα διαμαρτυρίες από πολλά μοναστήρια της ελληνικής επικράτειας, με μοναχούς, μοναχές και ιερομονάχους να εκφράζουν έντονη ανησυχία για μια νέα διαδικασία που –όπως υποστηρίζουν– δημιουργεί θεσμική παγίδα και οδηγεί έμμεσα σε υποχρεωτική αλλαγή ταυτότητας.
Σύμφωνα με όσα καταγγέλλονται, έως σήμερα η αλλαγή ονόματος κατά τη μοναχική κουρά ή τη χειροτονία δεν αποτυπωνόταν στο ληξιαρχείο. Στα δημόσια έγγραφα παρέμενε αποκλειστικά το βαπτιστικό όνομα, ενώ το μοναχικό όνομα είχε καθαρά εκκλησιαστική χρήση και αναφορά. Αυτό το καθεστώς, όπως σημειώνουν πηγές από την μοναστική κοινότητα, διασφάλιζε την ταύτιση ληξιαρχικών στοιχείων και ταυτότητας, χωρίς καμία εμπλοκή.
Ωστόσο, με πρόσφατη νομοθετική πρόβλεψη δίνεται πλέον η δυνατότητα προσθήκης του μοναχικού ονόματος στο ληξιαρχείο. Η ρύθμιση παρουσιάζεται ως προαιρετική, όμως μοναχοί και ιερομόναχοι τονίζουν ότι οι συνέπειες δεν είναι ουδέτερες. Όπως εξηγούν, αν κάποιος δηλώσει το μοναχικό του όνομα στο ληξιαρχείο, τότε τα στοιχεία παύουν να ταυτίζονται με την παλαιά αστυνομική ταυτότητα, η οποία φέρει μόνο το βαπτιστικό όνομα.
ΤΙ ΘΑ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΠΡΑΚΤΙΚΑ ΓΙΑ ΤΑ ΚΡΑΤΙΚΑ ΜΗΤΡΩΑ
«Αυτό σημαίνει αυτομάτως ότι θα θεωρηθούμε ασύμβατοι με τα κρατικά μητρώα και θα αναγκαστούμε να αλλάξουμε ταυτότητα», σημειώνουν μοναχοί από μονές της Βόρειας και Κεντρικής Ελλάδας. Και προσθέτουν: «Η αλλαγή ταυτότητας συνεπάγεται ταυτόχρονη απόδοση Προσωπικού Αριθμού, κάτι που πολλοί από εμάς συνειδησιακά απορρίπτουμε».
Στο παρασκήνιο των αντιδράσεων βρίσκεται η γενικότερη ανησυχία για την ψηφιακή ενοποίηση των στοιχείων του πολίτη, υπό την εποπτεία του Υπουργείο Εσωτερικών. Πνευματικοί κύκλοι επισημαίνουν ότι η μοναχική ιδιότητα δεν είναι απλή μεταβολή ονόματος, αλλά υπαρξιακή και εκκλησιολογική μετάβαση, η οποία δεν μπορεί να εντάσσεται μηχανιστικά σε κρατικά μητρώα.
Ιδιαίτερη βαρύτητα έχουν και οι τοποθετήσεις από το Άγιον Όρος, όπου εκφράζεται προβληματισμός για το αν τέτοιες ρυθμίσεις ανοίγουν τον δρόμο σε μελλοντικές πιέσεις, ακόμη κι αν σήμερα εμφανίζονται ως «προαιρετικές». «Η εμπειρία μας λέει ότι ό,τι ξεκινά ως επιλογή, σύντομα γίνεται υποχρέωση», αναφέρουν χαρακτηριστικά.
Το μήνυμα που μεταφέρουν πολλοί ηγούμενοι και πνευματικοί πατέρες είναι σαφές: να μη δηλωθούν αυτή τη στιγμή τα μοναχικά ονόματα στο ληξιαρχείο, έως ότου υπάρξουν ξεκάθαρες θεσμικές εγγυήσεις ότι δεν θα προκύψει έμμεσος εξαναγκασμός σε αλλαγή ταυτότητας και αποδοχή νέων ψηφιακών αριθμών.
Η υπόθεση, όπως όλα δείχνουν, δεν έχει κλείσει. Αντίθετα, ανοίγει έναν νέο κύκλο συζήτησης για τα όρια κράτους και Εκκλησίας, αλλά και για το πώς η ψηφιακή εποχή αγγίζει ευαίσθητες πνευματικές ταυτότητες που μέχρι σήμερα παρέμεναν εκτός διοικητικής ομογενοποίησης.
